Begin dit jaar begon de aanleg van Zonnepark de Grift. Wie zijn er te vinden op de bouwplek en wat doen ze daar? Dit keer: de Mannen van Staal uit Friesland. Speciaal voor Zonnepark de Grift reizen ze af vanuit het noorden van het land. Gerke Draaistra, projectleider en spin-in-het-web van Mannen van Staal, vertelt waarom.
Alles van metaal
In het Friese Leeuwarden staan de grote loodsen van de Mannen van Staal. Daar maken de Mannen, het zijn er in totaal zo’n 35, van alles van metaal. Met hun speciale machines buigen ze staal in elke vorm die maar gewenst is. Dat kan een mooi en groot werk in opdracht van een kunstenaar of architect zijn. Of een uniek ontwerp voor iemands tuin, trap of gevel. En tegenwoordig zijn het ook vaak de metalen constructies waarop zonnepanelen rusten.
En daar komt ons Nijmeegs zonnepark in beeld. Via hoofdaannemer 100% Zonnig kwam Mannen van Staal terecht bij Zonnepark de Grift. Het bedrijf ontwerpt en monteert de constructie waarmee de ruim 11.000 panelen straks muurvast op hun plek liggen.
Iets nieuws bedacht
Voor Zonnepark de Grift levert Mannen van Staal maatwerk. ‘Normaal gesproken komt er een fundering van schroefpalen die we de grond in slaan. Bij Zonnepark de Grift doen we dat anders. Vanwege de archeologische waarde van de bodem onder de panelen mag de fundering niet verder dan dertig centimeter de grond in. Voor onze schroefpalen is dat niet diep genoeg. Daarom hebben we iets nieuws bedacht. We hebben gekozen voor een fundering met platen van duurzaam beton, die op de grond liggen. Daar schroeven we onze constructie straks op. Als dat werk klaar is hoeven we de zonnepanelen er alleen nog maar in te schuiven.’
Veel ervaring met zonneparken
Het bedrijf heeft de laatste jaren veel ervaring met zonneparken opgedaan, vertelt Gerke: ‘In onze eigen regio hebben we al de onderconstructie geleverd voor een paar grote zonneweides.’ Mannen van Staal deed dit onder meer voor Zonnepark Emmeloord en een zonneproject op een voormalige vuilstort in Groningen. ‘Maar ook in de provincie Gelderland is het niet onze eerste klus. De constructie onder de panelen op het Arnhemse industrieterrein Kleefse Waard is ook van onze hand.’
Enige Nederlandse bedrijf
Maar waarom gaat Zonnepark de Grift in zee met een bedrijf uit Friesland? Kan dat niet wat dichterbij? Nee, want Mannen van Staal is het enige Nederlandse bedrijf dat dit soort constructies maakt, vertelt Gerke. ‘Gek genoeg kun je hiervoor alleen nog bij buitenlandse bedrijven terecht, in Duitsland bijvoorbeeld of nog verder, richting Zuid-Europa.’
Montagewerk
Voor Zonnepark de Grift ontwierp Mannen van Staal een constructie van ruim 2000 betonnen platen en zo’n 3000 metalen palen, dragende balken en passende inschuifprofielen. ‘Bijna al het materiaal dat we nodig hebben is klaar. Het is niet in onze eigen werkplaats gemaakt, maar in de buurt van Ridderkerk en Waalwijk.’ Het grootste deel is inmiddels met vrachtwagens naar de Grift gebracht. Zodra de betonnen fundering er ligt kunnen de Mannen aan de slag. Een hechte, Friese club van zo’n vijftien werknemers gaat het montagewerk de komende tijd op zich nemen. Voor een klus van deze omvang draaien ze hun hand niet om, zegt Gerke: ‘Nee hoor, we hebben al opdrachten gedaan voor grotere zonnevelden.’ Prima te doen dus, voor de Mannen van Staal.
De aanleg van Zonnepark de Grift, in Nijmegen-Noord, is al enkele weken in volle gang. Nu sneeuw en ijs verdwenen zijn gaf Leidy van der Aalst, voorzitter van Energiecoöperatie WPN, samen met kleinzoon Lucas het officiële startsein voor de bouw.
Eigendom van inwoners
Zonnepark de Grift is na Windpark Nijmegen-Betuwe het tweede grote project van Energiecoöperatie WPN. Net als het windpark wordt het zonnepark eigendom van inwoners van Nijmegen en omgeving. Dit voorjaar kan iedereen die hiervoor belangstelling heeft inschrijven voor Nijmeegse Zonaandelen.
‘Als bestuur zijn we heel erg trots op deze nieuwe mijlpaal’, vertelt Leidy. ‘We hopen weer op veel enthousiaste bijval. Met wind én zon bouwen we samen aan een duurzame toekomst voor onszelf en onze kinderen.’ Haar eigen kleinkinderen krijgen straks in elk geval een Zonaandeel van haar cadeau. Kleinzoon Lucas (8) is alvast onder de indruk als hij om zich heen kijkt: ‘Wat is het groot hier, ik ga er zeker op school over vertellen. Ik hoop dat we een keer met de hele klas mogen komen kijken.’
Het zonnepark is ontwikkeld door de Nijmeegse ontwikkelstichting Wiek-II in nauwe samenwerking met de energiecoöperatie. Omdat WPN eigenaar wordt van Zonnepark de Grift blijft de opbrengst van het project in onze eigen regio. Dat er draagvlak is voor deze aanpak blijkt uit het feit dat de coöperatie de laatste jaren flink is gegroeid. Met 1800 leden en donateurs is WPN een van de grootste energiecoöperaties van Nederland.
Lokale bouwers
Voor de bouw zijn lokale aannemers gecontracteerd. Zonnepark de Grift draagt zo een-op-een bij aan de lokale economie en werkgelegenheid. Hoofdaannemer is de Wijchense installateur 100% Zonnig. Voor de aanleg van de panelen zet het bedrijf, naast eigen monteurs, werkzoekenden in die hiervoor speciaal zijn opgeleid. Voor het aansluiten van de stroomkabels is het Nijmeegse bedrijf Batenburg Installatietechniek aangetrokken.
Het nieuwe zonneveld komt te liggen onder de molens van Windpark Nijmegen-Betuwe en is zo’n zes hectare groot. Er is ruimte voor ruim 11.000 panelen, die samen duurzame energie opwekken voor 1250 huishoudens. Volgens plan is het zonnepark deze zomer klaar om in bedrijf te gaan.
De winter zorgt voor mooie plaatjes. Ook op de locatie van ons zonnepark, waar de Mannen van Staal en 100% Zonnig ondanks de winterse omstandigheden hun werk gewoon doorzetten. De eerste betonplaten, waar de zonnepanelen op komen, zijn gelegd.
Bekijk het Zonnepark de Grift in aanbouw in vogelvlucht en geniet van het winterse landschap.
Mooie berichten in het nieuwe jaar, want al direct na de jaarwisseling is de bouw van Zonnepark de Grift van start gegaan. De komende maanden is het op de bouwplek, onder de meest oostelijke molen van ons windpark, een komen en gaan van zwaar verkeer, opzichters en bouwlui. Voor de bouw hebben projectvoorbereider Wiek-II en Energiecoöperatie WPN lokale bouwers gecontracteerd. Dat is in Nederland nog niet vaak gebeurd, dus daar zijn we best trots op. Het Wijchense installatiebedrijf 100% Zonnig gaat de ruim 11.000 zonnepanelen leveren en plaatsen. Voor het aansluiten van de stroomkabels is het Nijmeegse bedrijf Batenburg aangetrokken.
Video: De bouwlocatie oogt nu nog maagdelijk, van boven
Planning
De bouw start met de aanleg van de fundatie, die wordt gemaakt van biobased betonplaten. De stap daarna is de onderconstructie voor de panelen. In april is het dan tijd om de langverwachte zonnepanelen te plaatsen. Volgens de planning zijn de panelen in juni klaar om hun werk te gaan doen. Hoe mooi zou het zijn als het op de langste dag van het jaar zover is. Wij kijken er alvast naar uit!
‘Uit de bouwkeet’
Onze rubriek ‘Uit de Bouwkeet’ blazen we nieuw leven in. Misschien ken je hem nog uit de bouwperiode van het windpark. In de rubriek volgen we het wel en wee van de bouwers. Wie werken er mee aan de bouw van Zonnepark de Grift en waarom? Wat komen ze tegen in de praktijk van alledag? Ad Verbaas van Encon, technisch adviseur tijdens de bouw, bijt het spits af.
Participatievoorstel
Energiecoöperatie WPN wil het zonnepark na realisatie overnemen. (Bestuurs)leden van de coöperatie werken op dit moment nog een voorstel aan de leden uit om het vermogen dat hiervoor nodig is bij elkaar te brengen. In de volgende ALV (datum volgt) wordt dit participatievoorstel ter goedkeuring aan de leden voorgelegd. Daarna kunnen leden en donateurs die willen meedoen zich inschrijven.
Mijlpalen
Hieronder zie je de mijlpalen die de komende tijd op het programma staan. Natuurlijk brengen we de vorderingen van de bouw voor je in beeld via de nieuwsbrief en social media.
Voor Zonnepark de Grift gebouwd kan worden moet eerst het nodige voorwerk worden gedaan. Eén van de vereisten is een explosievenonderzoek. Op een druilerige maandag in januari zoeken Len en Vincent van opsporingsbedrijf Euroradar naar restanten uit de Tweede Wereldoorlog. Het resultaat: één roestige nijptang en wat granaatscherven.
Behoedzaam lopen de mannen door het veld. Voorop gaat Vincent. Met zijn achtergrond bij defensie beschikt hij over veel kennis en ervaring. In zijn hand houdt hij een magnetometer die hij langzaam van links naar rechts over de bodem beweegt. Ingespannen tuurt hij naar de grond. Op een steenworp afstand volgt Len. Nu nog assistent, maar als hij over vijf jaar de opleiding heeft afgerond, mag ook hij zich senior deskundige Opsporen-Ontplofbare-Oorlogsresten noemen. In zijn ene hand draagt hij een schop en in de andere een emmer met gele en oranje vlaggetjes, om belangrijke plekken te markeren. Zodra de magneetmeter uitslaat gaat Len aan de slag en begint hij te graven, op zoek naar mogelijke springstoffen. Zo doorkruisen de mannen het veld waar Zonnepark de Grift is gepland, tot ze zeker weten dat het terrein veilig is.
Grote kans op explosieven
‘De kans dat je hier explosieven aantreft is groot’, weet Vincent uit ervaring. Onlangs was hij nog aan de overkant van de snelweg A15 bij Reeth, waar ook een zonnepark komt. Daar trof hij meerdere sporen aan. ´Tijdens de Tweede Wereldoorlog is hier veel gevochten. Langs de snelweg zijn bommen gedropt. Ook is met mortieren geschoten en kun je granaatscherven vinden. Die wil je natuurlijk wel uit de weg ruimen voor je begint met bouwen.’
Len en Vincent werken voor Euroradar. Het bedrijf uit Hardinxveld-Giessendam is een van de tien bedrijven in Nederland die zijn gespecialiseerd in opsporingsonderzoek van explosieven. Meestal komen ze met een quad, waar meetapparatuur onder het chassis is bevestigd. Met behulp van zo´n meetsysteem kan een terrein digitaal worden ingemeten. Vandaag doen de mannen de metingen met de hand. Ze lopen het tracé af waar straks de stroomkabels voor de zonnepanelen komen. ‘Bij dit zonnepark worden nauwelijks graafwerkzaamheden gedaan. Alleen op de plek waar de kabels en de transformatorhuisjes komen. Daarom is het hier efficiënter om handmatig te meten,’ vertelt Len.
Archeologische waarde in de bodem
Normaal gesproken worden bij een zonnepark palen in de grond geslagen, om de zonnepanelen op te plaatsen. Bij Zonnepark de Grift wordt dat bewust niet gedaan. De zonnepanelen komen op een ondergrond van betonplaten. De reden is dat de bodem archeologische waarde heeft. Bij graafwerkzaamheden moet een archeologisch onderzoek worden gedaan en dat kost een hoop geld. Daarom worden alleen voor de kabels sleuven gegraven, tot zo´n 30 centimeter diepte. Op de plek waar de twee transformatorhuisjes komt een fundatie van een halve meter.
Met de meetapparatuur die Len en Vincent gebruiken kan tot zo´n vier meter diepte ijzer worden opgespoord. Zodra het apparaat iets van ijzer ontdekt begint het te piepen. Meestal is het vals alarm, een roestige pijp, gereedschap of puin. Soms is het serieus en vinden ze granaten op scherp of vliegtuigbommen. ‘Eerst proberen we vast te stellen wat het is’, vertelt Vincent. ‘Een klein projectiel stellen we zelf veilig. We graven het voorzichtig uit en leggen het tijdelijk op een veilige plek, tot de Explosieven Opruimingsdienst (EOD) het kan ophalen. Bij grote explosieven seinen we de EOD direct in.´ Want dat is het enige waartoe ze niet bevoegd zijn: de vernietiging van bommen en granaten is voorbehouden aan de EOD. ‘Voor de rest doen we alles zelf´, zegt Len. ´Natuurlijk is dat best spannend, maar een beetje gezonde spanning kan geen kwaad. Je moet in dit beroep op je hoede zijn, want er is toch een risico dat zo’n explosief af gaat.’
Historische kaarten en bommenwerpers
Voor het veldwerk begint, bestuderen de explosievenexperts eerst kaarten van het gebied. Len: ´Veel informatie uit de Tweede Wereldoorlog is vastgelegd en bewaard gebleven: de route die bommenwerpers vlogen, het aantal bommen aan boord en de plek waar ze zijn gedropt. Elk vliegtuig werd gevolgd door een radarvliegtuig, dat het resultaat van een bombardement vastlegde. Daarom kunnen we nu nog steeds zien waar bommen zijn gedropt en aan de hand van kraters zien of ze zijn afgegaan. Handige informatie in ons vak.’
Na een dag werken verklaren Vincent en Len het terrein van De Grift veilig. De bouw van het zonnepark kan van start. Len en Vincent maken zich op voor hun volgende explosieve klus.
´Een interessante uitdaging´, noemt Ad Verbaas van Encon Nederland de ontwikkeling van Zonnepark de Grift. Samen met Wiek-II zorgde het bedrijf voor de aanbesteding van het project, waardoor lokale partijen het zonnepark nu kunnen bouwen. Ook tijdens de bouw houden de medewerkers van Encon een vinger aan de pols en waken ze over de kwaliteit. In een gesprek op locatie bij De Grift vertelt Ad Verbaas over zichzelf, zijn bedrijf en de samenwerking met Zonnepark de Grift.
De ontwikkeling van zonne-energie loopt als een rode draad door Verbaas’ carrière. Zijn eerste ervaring deed hij op in de ruimtevaart bij Fokker Space, waar hij zonnepanelen voor satellieten ontwikkelde. Daarna werkte hij in de telecombranche. ‘Mijn veertigste jaar was een keerpunt. Ik werkte heel lang mee aan ‘always on’. Op dat moment besefte ik, dat ik daar helemaal niet blij van werd en heb ik het roer omgegooid. Ik ben de duurzame energie in gegaan om maatschappelijke impact te kunnen maken.’
Wind- en zonne-energie hadden zijn aandacht. ‘Windenergie fascineert me, vooral op zee. Maar dan kom je met grote bedrijven in aanraking, omdat het kapitaalintensieve projecten zijn. In die branche zou ik een klein radartje in het geheel zijn. Ik wilde meer impact maken; daarom heb ik voor zonne-energie gekozen. Dat is schaalbaar, van panelen op particuliere daken tot grote projecten van 100 MWp. Het ontwikkelen gaat ook sneller dan wind, met minder vergunningswerk. Dat past meer bij mij: ik wil snel resultaat boeken.´
‘Maatschappelijke impact maken en snel resultaat boeken, dat is wat ik wil en waar ik me sterk voor maak’
Na dit besluit ging Ad aan de slag bij aannemersbedrijf Scheuten Solar, dat zonnedaken en -velden in Europa bouwde. In die tijd maakte hij kennis met Encon in Vlaanderen en zijn huidige zakenpartner. De stap naar zijn eigen onderneming was snel gezet. Encon Nederland was een feit, met Nijmegen als vestigingsplaats. ´Nu zitten we in een enorme groeimarkt. Het draagvlak voor energiebesparing en duurzame opwekking is groot. Toen we in 2011 begonnen zat de economie in een dip. Het was lastig op te starten en contacten op te bouwen; er was weinig investeringsbereidheid. De naam Encon zei niemand iets in Nederland. Gelukkig is dat over en hebben we sinds een jaar of vijf de wind mee.’
Een opdracht van Heinz werkte als vliegwiel. Voor de vestiging in Elst maakte Encon een plan om energie te besparen en op te wekken. Een goede referentie, meer projecten volgden. Zoals een zonnedak met 10.000 panelen op het distributiecentrum van Wehkamp in Zwolle. Een project waar Verbaas met trots op terugkijkt, niet alleen omdat Koning Willem-Alexander het pand opende.
Eerste contact
Het eerste contact met de initiatiefnemers van Zonnepark de Grift werd gelegd in 2016, tijdens een excursie voor de leden van Energiecoöperatie WPN naar Zonnepark Apeldoorn. ´Ons eerste zonneveld. Met 4 MWp vergelijkbaar met Zonnepark de Grift´, vertelt Verbaas. ´Ik verzorgde de rondleiding en gaf uitleg over onze werkwijze en waar je tegen aanloopt, als het gaat om vergunningen, financiering, de techniek en de mogelijkheden. Pim de Ridder (Wiek-II) was daar bij. Hij was net bezig met de vergunningaanvraag voor het zonnepark langs de A15.’
Het zaadje was geplant. Wiek-II schakelde Encon in bij de aanbesteding van Zonnepark de Grift. Ook denkt het bedrijf mee over cablepooling. Als techneut is Ad Verbaas in zijn element. De noviteiten in het project ziet hij als een mooie uitdaging. Tegelijk is de onorthodoxe werkwijze van De Ridder en zijn team wel even wennen.
Ad Verbaas (midden) tijdens de excursie naar Zonnepark Apeldoorn, waar het eerste contact met de initiatiefnemers van Zonnepark de Grift werd gelegd.
Zoektocht
‘Zonnepark de Grift is om meerdere redenen best een lastig project. Het gebied heeft archeologische waarde. Je kunt dus niet zomaar een schop in de grond zetten. In plaats van een fundering in de grond te maken, plaatsen we de panelen op betonplaten. Niet mijn voorkeur, maar in dit geval de beste oplossing. Overigens gebruiken we het bio-bound beton, gemaakt van olifantsgras. De CO2-uitstoot is een stuk lager dan bij normaal beton. Het eerste idee om een bamboe onderstel te gebruiken bleek helaas te duur. De stellages worden daarom van staal.’
Dan is er de cablepooling: een leuke technologische ontwikkeling en een zoektocht tegelijk. ´Je loopt aan tegen beperkingen, in de financiering en juridische zaken. Tot voor kort was het volgens de Elektriciteitswet niet mogelijk om één netaansluiting te gebruiken voor een wind- en zonneproject. Dat is nu aangepast. Ook financiers kijken nog een beetje vreemd aan tegen cablepooling, omdat het nieuw is.’ Daarnaast ligt de vraag voor wie de controller kan bouwen, die de energiestromen vanuit het zonne- en windpark goed kan regelen. ‘Dat vind ik interessant’, zegt Verbaas. ‘Om Wiek-II en de energiecoöperatie te helpen het project rendabel te krijgen en de technische uitdagingen te tackelen.’
‘De uitdaging is om het project rendabel te krijgen
en het technische vraagstuk te tackelen’
‘Leuk, maar ook lastig’, noemt Verbaas dat Wiek-II zoveel mogelijk lokale partijen wil inzetten bij de bouw. Die bedrijven moeten dan ook nog eens de kans krijgen om van het project te leren. ‘Aan de ene kant juich ik dat toe, maar tegelijk vind ik het moeilijk. Wij werken vooral met grote ervaren partijen, waarvan we zeker weten dat ze de klus aan kunnen. In dit project is het zoeken naar een goede balans. Tot hoever wil je risico nemen, omdat je partijen aanstelt die je misschien moet helpen. Wat als het mis gaat: kunnen ze dat financieel dragen?’
Om zoveel mogelijk lokale partijen een kans te geven is een speciale aanbestedingsprocedure voor Zonnepark de Grift opgezet. Via het Gilde van Versnellers is een ‘Request for Information (RFI)’ uitgezet bij bedrijven in de buurt. ‘We hebben het project opgesplitst in drie delen en zijn op zoek gegaan naar partners voor de onderconstructie en de fundatie, bedrijven die de kabelwerken – van de netaansluiting tot de omvormers- kunnen doen en installateurs voor de zonnepanelen en omvormers. Bedrijven konden zich inschrijven voor één onderdeel of voor alle. Ook was het mogelijk om met meer partijen samen mee te doen. ‘Zo hebben we de drempel zo laag mogelijk gemaakt’. Extra punten scoorden bedrijven die mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt inzetten bij de bouw.
Definitieve keuze
Vijftien offertes kreeg Wiek-II in de bus, drie ervan scoorden de hoogste ogen en gingen door naar de volgende ronde voor de ‘Request for Quotation (RFQ)’. ´Ze moesten zelf partners zoeken voor de kennis en kunde die ze zelf niet aan boord hebben. Dat is gebeurd en de partijen hebben een mooi aanbod gedaan. De aanbiedingen lagen dicht bij elkaar en uiteindelijk konden we kiezen uit twee goede partijen.’
Eind 2020 is de definitieve keuze gevallen op 100% Zonnig uit Wijchen. Het bedrijf zorgt zelf voor de installatie van de zonnepanelen en de omvormers. Voor het elektrotechnische werk is installatiebedrijf Batenburg uit Nijmegen ingeschakeld. Mannen van Staal, uit het iets minder lokale Friesland, zorgen voor de onderconstructie. ‘Marcel Budding van 100% Zonnig is tijdens het offerteproces heel actief geweest. Hij heeft meegedacht en -gezocht naar lokale en duurzame oplossingen. Pluspunt is ook hun samenwerking met het Regionaal Opleidingscentrum en MVO Solutions, dat statushouders aan werk helpt. Je voelt gewoon dat het lokale stuk enorm leeft bij 100% Zonnig. Ook in prijs kwamen ze gunstig naar voren.´
De bouw van Zonnepark de Grift is begin 2021 gestart. Encon blijft tot de oplevering betrokken bij het project. Tijdens de bouw zien David Bouman en Flip Verhaeren van Encon toe op een goede uitvoering. In de video onderaan deze pagina vertelt David meer over zijn werk bij Zonnepark de Grift.
Dit interview maakt deel uit van de serie verhalen Uit de bouwkeet.
Ad Verbaas (Encon Nederland)
Ad Verbaas (53) woont met zijn vrouw en vier kinderen in Bemmel. Na de MTS Werktuigbouw en HTS Vliegtuigbouw rondde Ad een de opleiding af aan de TU Delft Lucht- en Ruimtevaarttechniek. In 2011 startte hij Encon Nederland. Het bedrijf is gevestigd in Nijmegen en heeft 20 medewerkers. Encon is een onafhankelijk bureau dat bedrijven ondersteunt met creatieve en vernieuwende oplossingen in hun transitie om duurzamer te worden. Voor Zon/PV projecten voert Encon de complete begeleiding uit van haalbaarheid, bestek en aanbesteding van de installatie en de projectbegeleiding tot en met de definitieve oplevering. Ook voert Encon de Technical Due Diligence uit voor banken en investeerders.
Foto header: Ad Verbaas. Op de achtergrond de locatie van Zonnepark de Grift en Windpark Nijmegen-Betuwe (Foto: Christine Wevers)
Donderdag 26 november 2020 organiseerden Energiecoöperatie WPN en Wiek-II een online bijeenkomst over Zonnepark de Grift. Aan bod kwam het laatste nieuws over de bouw: de bouwopdracht met lokale ondernemers is getekend. Direct na de jaarwisseling gaat de schop nu echt de grond in. Verder was er aandacht voor de manier waarop het eigenaarschap van het zonnepark tijdelijk wordt geregeld, nu er door de coöperatie nog geen geld is opgehaald.
Ledenpeiling
Tijdens de bijeenkomst bespraken we hoe je als inwoner aan het zonnepark kunt meedoen. Naast het uitgeven van Zonaandelen (het oorspronkelijke plan) blijken er alternatieven te zijn. Met een ledenpeiling (inmiddels gesloten) kon iedereen zijn mening hierover geven. We hebben ruim 300 reacties gekregen, waarvoor hartelijk dank. Tijdens de ALV van 15 december wordt de uitslag van de peiling bekend gemaakt.
Goed nieuws voor Zonnepark de Grift. Donderdag 26 november 2020 tekende Wiek-II een bouwcontract met lokale aannemers. Het Wijchense installatiebedrijf 100% Zonnig gaat de 15.000 zonnepanelen plaatsen. Voor het aansluiten van de stroomkabels is het Nijmeegse bedrijf Schekman aangetrokken. ‘We hadden een grote wens om samen te werken met lokale bouwers en zijn blij dat die nu in vervulling gaat’, zegt Pim de Ridder van Wiek-II. Met vijf hectare is Zonnepark de Grift straks het grootste burgerzonnepark van Nijmegen en omgeving. De bouw gaat direct na de jaarwisseling van start.
Stimulans voor lokale economie
‘Het zonnepark levert meer op dan duurzame energie alleen’, zegt de Ridder. ‘Het is ook een stimulans voor de lokale economie en werkgelegenheid. Dat laten we nu in de praktijk zien.’ De bouw biedt daarnaast kansen voor mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt. Voor de aanleg van de panelen zet installateur 100% Zonnig, naast eigen monteurs, werkzoekenden in die hiervoor speciaal zijn opgeleid.
Interessante stap
Marcel Budding, directeur van 100% Zonnig verheugt zich op de klus: ‘Onze visie is een volledig duurzaam Nederland met installaties die door lokale mensen worden gebouwd en onderhouden. Om daar aan bij te dragen realiseert ons bedrijf jaarlijks honderden zonne-installaties van twee tot tweeduizend zonnepanelen. Zonnepark de Grift is voor ons een interessante stap. Wij hebben veel zin om dit lokale Nijmeegse project te gaan bouwen samen met mensen en bedrijven in de buurt. De meeste van onze medewerkers wonen in Nijmegen. Ook dat zorgt voor veel betrokkenheid.’
Prachtig voorbeeld van lokale samenwerking
Ook Tom Scheenen, directeur van Schekman/Batenburg Installatietechniek is enthousiast: ‘Wij gaan ons inzetten om Zonnepark de Grift van de benodigde transformatoren, middenspanning en laagspanningsbekabeling te voorzien en het zonnepark aan te sluiten op het energienet. Ons werk doen we vanuit de vestiging in Nijmegen, met medewerkers uit de directe omgeving. Zonnepark de Grift is een prachtig voorbeeld waarbij burgers en lokale partijen de handen ineen slaan om te komen tot een duurzamere en zonnige toekomst. Wij zijn heel trots hieraan bij te dragen.’
Eigendom van burgers Energiecoöperatie WPN (voorheen WindpowerNijmegen) wil het zonnepark, na realisatie in het voorjaar van 2021, overnemen. De zonnepanelen worden dan net als de windmolens langs de A15 eigendom van de coöperatie en haar leden; inwoners uit Nijmegen en omgeving.
24 september 2020 – De voorbereidingen voor de bouw op Zonnepark de Grift zijn gestart met een onderzoek naar de bodemgesteldheid.
Licht geknars klinkt, als de buis in de vrachtwagen de grond in gaat. ‘Nu hoor je de grindlaag. Die zit meestal op zo´n tien meter diepte´, vertelt Fré, die de metingen doet. Al dertig jaar werkt hij voor het Groningse bedrijf Wiertsema en Partners, dat is gespecialiseerd in bodemonderzoek. Hij doorkruist het land om metingen te doen voor waterschappen en bouwbedrijven. Nu staat hij op De Grift en onderzoekt hij de bodem op de locatie waar later dit jaar het zonnepark komt.
Constructieberekeningen
De metingen moeten uitwijzen hoe diep de fundering van de transformatorhuisjes moeten zijn die op het terrein komen. Ook worden de gegevens gebruikt om de zwaarte van de constructie te berekenen waar de zonnepanelen op worden bevestigd. Met paaltjes zet Fré de plekken uit waar de metingen moeten gebeuren. Dan rijdt hij met zijn vrachtwagen, voorzien van boor- en meetapparatuur, langs de gemarkeerde plekken om de bodemgesteldheid te peilen. Op de plek waar de transformatorhuisjes moeten komen gaat de boor 25 meter de grond in. Op andere plekken is tien meter genoeg.
Legplan
Terwijl de boor dieper de grond in gaat, door klei, zand en grind, verschijnen op het beeldscherm in de vrachtwagen de eerste meetgevens. De data gaan automatisch door naar het ingenieursbureau, waar de constructieberekeningen worden gedaan. Met de berekeningen wordt een plan voor de fundering van de transformatorhuisjes gemaakt. Ook is het de basis voor het legplan voor het zonnepark. Deze gedetailleerde beschrijving van hoe de panelen in het park komen te liggen, is de volgende stap in de bouwvoorbereidingen.
Wiek-II en Energiecoöperatie WPN werken op de Griftdijk aan een eigen duurzame energievoorziening voor de stad Nijmegen. Een mooi doel, dat ons veel inspanning waard is. De opbrengst van het zonnepark blijft via de coöperatie in onze eigen regio en verdwijnt niet naar een groot, internationaal energiebedrijf. Het begin is er.
Troef
Maar het kan nog beter. Ons zonnepark kan voor nog meer meerwaarde in de stad zorgen. Economisch gezien hebben we namelijk nog een troef: de bouw. Als we het project bouwen met lokale aannemers en installateurs, dan stimuleren we de bedrijvigheid in de regio. Onze bijdrage aan de economie wordt nog een stukje groter.
Eigen expertise
Op dit moment is er nog geen zonne-energiebedrijf in de regio dat een project van de omvang van Zonnepark de Grift kan bouwen. Dit werk wordt vaak uitbesteed aan buitenlandse onderaannemers die op hun beurt gebruik maken van bijvoorbeeld Oost-Europese installateurs. Wij denken dat dit een stuk lokaler kan. Specifieke kennis is vaak al wel lokaal aanwezig. Daarom hebben we de aanbesteding voor het zonnepark uit elkaar gehaald. Als lokale ondernemers hun eigen expertise inzetten en samenwerken kunnen we de klus klaren. Zo kunnen we de panelen bijvoorbeeld laten aanleggen door mensen uit de regio die geen werk hebben, ander werk zoeken in de energiesector of die een afstand hebben tot de arbeidsmarkt.
Bouwteam staat er bijna
Door niet voor een reguliere aannemer te kiezen wijken we af van gebaande paden. Onze aanpak is nieuw. Dat gaat niet zonder slag of stoot. Maar het bouwteam staat er nu bijna en we verwachten snel definitieve afspraken te kunnen maken. De partijen die gaan meewerken zijn lokaal of in ieder geval zo lokaal mogelijk.
De kennis en ervaring die we opdoen kan worden ingezet bij de bouw van de vele zonneparken die de komende jaren in de regio Arnhem-Nijmegen zijn gepland. Goed voor een duurzame én sterke regio.
